Ô ăn quan – Trò chơi trí tuệ đầy đầy thú vị dành cho mọi đối tượng

Hướng dẫn các bạn cách chơi trò chơi ô ăn quan

Ô ăn quan là một trong những trò chơi dân gian đã trở nên quen thuộc với kí ức tuổi thơ của nhiều bậc phụ huynh. Trò chơi truyền thống này nổi bật như một trải nghiệm rèn luyện tính kiên trì và khả năng tính toán, được ưa chuộng không chỉ bởi trẻ em mà còn bởi người lớn. Bài viết sẽ tổng hợp lại cách chơi ô ăn quan, giúp bạn tái hiện ký ức và truyền đạt kỹ năng này cho các thành viên trong gia đình của mình.

Ô ăn quan - Trò chơi trí tuệ đầy đầy thú vị dành cho mọi đối tượng
Ô ăn quan – Trò chơi trí tuệ đầy đầy thú vị dành cho mọi đối tượng

Giới thiệu nhanh về trò chơi ô ăn quan

Ô ăn quan hay thường gọi là ô quan, ô làng, là một trò chơi dân gian truyền thống của Việt Nam. Đặc trưng của trò chơi này thường dành cho 2 người và có thể thực hiện ở mọi nơi, từ nền nhà, sân, đến trong lớp học, với những vật dụng đơn giản như sỏi, đá, hay hạt đậu.

Ô ăn quan đã tồn tại từ lâu, lấy cảm hứng từ cánh đồng lúa của Việt Nam. Dù trò chơi này từng phổ biến ở cả ba miền Bắc, Trung và Nam. Đây là một trò chơi phù hợp cho mọi đối tượng cả người lớn và trẻ em. Đặc biệt, nó rất thích hợp cho trẻ đang trong giai đoạn phát triển trí não và học các phép toán cơ bản. Trò chơi này tập trung vào sự linh hoạt tư duy và sáng tạo. Do đó, việc tổ chức trò chơi này trong môi trường trường học giúp trẻ phát triển khả năng nhanh nhạy trong tính toán. 

Chuẩn bị cho trò chơi ô ăn quan cần những điều gì?

Người chơi cần lưu ý những vật dụng sau đây để có thể tổ chức một sân chơi ô ăn quan.

Quân chơi

Trò chơi dân gian ô ăn quan bao gồm hai loại quân: Dân và Quan. Số lượng quan luôn là 2, trong khi số lượng quân dân có thể thay đổi theo quy định của luật chơi, phổ biến nhất là 50 quân. Vật liệu sử dụng trong trò chơi có thể là sỏi, đá, hoặc hạt với kích thước vừa phải giúp người chơi dễ dàng cầm nắm nhiều quân cùng một lúc. Quân Quan thường có kích thước lớn hơn so với quân Dân, giúp dễ dàng phân biệt giữa hai loại quân này.

Chuẩn bị cho trò chơi ô ăn quan cần những điều gì?
Chuẩn bị cho trò chơi ô ăn quan cần những điều gì?

Bàn chơi

Bàn chơi ô ăn quan thường được tạo ra trên một bề mặt phẳng như giấy, mặt đất hoặc mặt bàn. Kích thước của bàn linh hoạt, miễn là nó có thể được chia thành đủ số ô cần thiết để đặt quân, đồng thời không quá lớn để thuận tiện cho việc di chuyển quân.

Bàn chơi thường được phác thảo thành một hình chữ nhật, chia thành 10 ô vuông, với mỗi bên có 5 ô đối xứng. Ở hai cạnh chiều rộng của hình chữ nhật, có thể vẽ hai ô hình bán nguyệt hướng ra phía ngoài. Trong đó, 2 ô hình bán nguyệt được gọi là ô quan, trong khi các ô hình vuông khác được gọi là ô dân.

Cách bố trí 

Quân Quan được đặt trong 2 ô hình bán nguyệt với mỗi ô chứa một quân. Còn quân Dân được sắp xếp trong các ô vuông sao cho số quân trong mỗi ô là đồng đều.

Người chơi

Thường thì trò chơi này được thực hiện bởi hai người chơi, mỗi người ngồi ở phía bên dài hơn của hình chữ nhật và quản lý những ô vuông thuộc về phía mình.

Hướng dẫn các bạn cách chơi trò chơi ô ăn quan

Dưới đây là những thông tin hướng dẫn chơi ô ăn quan dễ hiểu nhất dành cho những ai lần đầu tiếp xúc với bộ môn này.

Luật chơi 

Mục tiêu của trò chơi ô ăn quan là để chiến thắng, người chơi cần có tổng số quân dân nhiều hơn khi cuộc chơi kết thúc. Quy tắc này có thể thay đổi theo địa phương hoặc sự thỏa thuận giữa người chơi nhưng thông thường một quan được quy định bằng 10 hoặc 5 dân (cờ).

Hướng dẫn các bạn cách chơi trò chơi ô ăn quan
Hướng dẫn các bạn cách chơi trò chơi ô ăn quan

Cách di chuyển trong trò chơi bắt đầu bằng việc xác định người chơi đầu tiên thông qua thỏa thuận hoặc oẳn tù tì. Người chơi đầu tiên sẽ nâng lên 5 quân từ một ô vuông bất kỳ ở phía bên của mình và sau đó rải lần lượt từng quân vào các ô vuông bên cạnh. Mỗi ô chỉ được chứa một quân và hướng rải có thể theo chiều kim đồng hồ hoặc ngược lại tùy thuộc vào sự thỏa thuận của người chơi.

Khi rải hết quân cuối cùng, người chơi phải xử lý theo các tình huống sau:

  • Nếu ô tiếp theo là một ô có quân, người chơi tiếp tục rải bằng tất cả quân trong ô đó theo hướng đã chọn.
  • Nếu ô tiếp theo là ô trống và sau đó là một ô có quân, người chơi ăn tất cả quân trong ô đó. Quân bị ăn sẽ được loại khỏi bàn chơi và tính điểm khi kết thúc. Lưu ý: ô quan với ít dân (thường là 3 hoặc 5) được gọi là quan non. Để tăng thêm sự hấp dẫn, luật chơi có thể cấm ăn quan non và nếu người chơi rơi vào tình huống đó thì sẽ mất lượt.
  • Nếu ô tiếp theo là ô quan chứa quân hoặc có hai ô trống trở lên hoặc sau khi ăn xong là ô quan chứa quân, người chơi mất lượt và quyền đi tiếp thuộc về đối phương.

Các lượt chơi trong ô ăn quan

Mỗi người chơi sẽ thực hiện lượt chơi của mình theo thứ tự liên tiếp, tuân theo quy tắc đã đặt ra. Trong trường hợp đến lượt đi mà tất cả năm ô đều nằm trong quyền kiểm soát của người chơi nhưng không có quân dân nào, người đó phải sử dụng 5 quân dân đã ăn được của mình và đặt mỗi quân vào mỗi ô để có thể thực hiện việc di chuyển quân.

Các lượt chơi trong ô ăn quan
Các lượt chơi trong ô ăn quan

Trong trường hợp người chơi không có đủ 5 quân dân, họ có thể mượn từ đối phương và phải trả lại khi kết thúc ván chơi để tính điểm.

Kết quả thắng – thua 

Cuộc chơi sẽ kết thúc khi tất cả quan và dân ở cả hai ô quan đều đã bị ăn hết. Trong trường hợp cả hai ô quan đã bị ăn hết nhưng vẫn còn quân dân thì quân trong những ô vuông ở phía nào sẽ thuộc về người chơi tương ứng. 

Người chiến thắng trong trò chơi dân gian ô ăn quan là người có tổng số quân dân quy đổi nhiều hơn khi cuộc chơi kết thúc. Quy định về số lượng quân được quy đổi thường phụ thuộc vào luật chơi cụ thể của địa phương hoặc sự thỏa thuận giữa hai bên nhưng thường dùng 1 quan được quy đổi tương đương với 10 hoặc 5 quân dân (cờ).

Mẹo hay khi chơi ô ăn quan mà người chơi nên biết

Để đạt chiến thắng trong trò chơi ô ăn quan, có một mẹo nhỏ giúp người chơi ăn được số dân nhiều nhất mà không mất lượt là tính toán nhanh chóng. Ví dụ, khi bạn có trong tay 6 dân, quyết định đi theo chiều xuôi hay ngược sẽ ảnh hưởng đến khả năng ăn dân nhiều nhất.

Mẹo hay khi chơi ô ăn quan mà người chơi nên biết
Mẹo hay khi chơi ô ăn quan mà người chơi nên biết

Ngoài ra, việc tính toán nhanh và lựa chọn đúng cách đi cũng rất quan trọng. Thời gian suy nghĩ thường được đặt theo sự thỏa thuận giữa hai người chơi, thường chỉ cho phép suy nghĩ trong khoảng 10 giây. Nếu quá thời gian này, người chơi có thể bị coi là thất thủ.

Kết luận

Trên đây là hướng dẫn về cách chơi trò chơi dân gian ô ăn quan. Hy vọng rằng những chia sẻ này từ I9bet.tv sẽ giúp bạn tổ chức một trò chơi thú vị với bạn bè hoặc các thành viên trong gia đình của mình. Chúc mọi người có những giây phút thư giãn và thành công trong những màn chơi hấp dẫn.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *